काठमाडौं, साउन ७, २०८३। नेपालले राष्ट्रिय कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) नीति लागू गर्दै राष्ट्रिय एआई केन्द्र स्थापना गरेसँगै डिजिटल रूपान्तरणको दिशामा अघि बढिरहेका बेला वर्ल्ड फोरम फर एथिक्स इन बिजनेस (WFEB) ले काठमाडौंस्थित द सोल्टी होटलमा “AI for Humanity: Navigating the Great Societal Challenges of the AI Age” विषयक विशेष कार्यक्रम आयोजना गरेको छ। कार्यक्रममा WFEB का अध्यक्ष तथा विश्वस्तरीय एआई नैतिकता विशेषज्ञ डा. सञ्जय प्रधान ले प्रमुख सम्बोधन गर्दै कृत्रिम बुद्धिमत्ताले नेपालका लागि विकास, सुशासन र युवा सशक्तीकरणमा नयाँ अवसर सिर्जना गर्ने बताउनुभयो। साथै, मानव मर्यादा, लोकतान्त्रिक मूल्य र मानवीय स्वायत्तताको संरक्षण गर्ने जिम्मेवार तथा नैतिक एआईको विकास र प्रयोगमा विशेष जोड दिनुभयो। उहाँले प्रविधिगत नवप्रवर्तन र नैतिक नेतृत्व एकअर्काका परिपूरक रहेको उल्लेख गर्दै एआई युगमा दीर्घकालीन सफलता हासिल गर्न नैतिक नेतृत्व अपरिहार्य हुने धारणा राख्नुभयो।
डा. प्रधानले आगामी नोभेम्बर २०२६ मा हुने WFEB ग्लोबल समिटपछि नेपालमा ‘नेशनल एआई फर ह्युम्यानिटी फोरम’ आयोजना गर्ने सम्भावनासमेत अघि सार्नुभयो। सरकार, निजी क्षेत्र, शैक्षिक संस्था, नागरिक समाज तथा युवाहरूलाई एउटै मञ्चमा ल्याएर उत्तरदायी र समावेशी एआईको विकासमा सहकार्य गर्न यस्तो फोरम उपयोगी हुने उहाँको भनाइ थियो।
उहाँले भन्नुभयो, “कृत्रिम बुद्धिमत्ताको भविष्य अन्ततः मानवताको कथा हो। एआई मानवजातिका लागि सबैभन्दा ठूलो अवसर बन्छ वा सबैभन्दा ठूलो जोखिम, त्यो प्रविधिले होइन, हामीले त्यसलाई कस्तो विवेक, मूल्य र नेतृत्वका साथ मार्गदर्शन गर्छौं भन्ने कुराले निर्धारण गर्नेछ।” कार्यक्रममा ‘एआई फर ह्युम्यानिटी’ की संयोजक तथा आर्ट अफ लिभिङ नेपालकी कर्पोरेट प्रोग्राम्स निर्देशक नीभा माथेमा प्रधान ले स्वागत तथा धन्यवाद मन्तव्य व्यक्त गर्नुभएको थियो। आर्ट अफ लिभिङ नेपालका अध्यक्ष सिद्धेश्वर के. सिंह ले डा. प्रधानलाई मायाको चिनो प्रदान गरी सम्मान गर्नुभयो। कार्यक्रमको सञ्चालन तेन्जिङ सोनाम गोन्सार ले गर्नुभएको थियो।
WFEB बेल्जियमको ब्रसेल्समा मुख्यालय रहेको अन्तर्राष्ट्रिय सार्वजनिक हितको प्रतिष्ठान हो। गुरुदेव श्री श्री रविशंकर को प्रेरणाबाट स्थापित यस संस्थाले विश्वभर नैतिक नेतृत्व र उत्तरदायी व्यवसाय प्रवर्द्धनका लागि विभिन्न पहल गर्दै आएको छ। संस्थाको ‘AI for Humanity’ अभियानले मानव मर्यादा र मानवीय स्वायत्तताको संरक्षण गर्दै जिम्मेवार एआईको विकास, प्रयोग तथा सुशासनमार्फत मानव कल्याण प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्य राखेको छ। यसअघि सन् २०१६ मा आर्ट अफ लिभिङ नेपालले WFEB को पहिलो स्याटेलाइट सम्मेलन आयोजना गरेको थियो, जसमा ७५० भन्दा बढी सहभागीको उपस्थिति रहेको थियो।
